Orku- og innviðavöktun · Fréttabréfasafn

Suðurnesjalína 2 aftur fyrir úrskurðarnefnd og ný leyfi veitt til jarðhita- og vatnsaflsrannsókna

Vikulegt fréttabréf Regluvaktarans: Orku- og innviðavöktun · Vika 38, 2026 · 7. október 2026

Mest ber á kæru vegna viðauka við framkvæmdaleyfi Suðurnesjalínu 2 og tveimur öðrum kærumálum hjá úrskurðarnefnd umhverfis- og auðlindamála. Umhverfis- og orkustofnun veitti auk þess nýtingarleyfi í Reykholti og rannsóknarleyfi í Ódáðavötnum, og fjögur orkutengd þingmál komu fram á Alþingi.

Helstu mál vikunnar

Suðurnesjalína 2: kæra vegna viðauka II við framkvæmdaleyfi

Úrskurðir ÚUA

Úrskurðarnefnd umhverfis- og auðlindamála tók fyrir kæru á þá afgreiðslu byggingarfulltrúa Sveitarfélagsins Voga að gefa út viðauka II frá 10. júlí 2026 við framkvæmdaleyfi Suðurnesjalínu 2 frá 25. janúar 2024. Nefndin kvað upp úrskurð í málinu (UUA2607014) 17. september. Niðurstaðan kemur ekki fram í þeim útdrætti sem liggur fyrir.

Áhrif: Framkvæmdaaðilar og leyfisveitendur ættu að lesa úrskurðinn í heild, því hann getur haft áhrif á hvernig breytingar á gildandi framkvæmdaleyfum eru afgreiddar með viðaukum.

Kærur vegna gagnavers í Reykjanesbæ og deiliskipulags á Gauksstöðum

Úrskurðir ÚUA

Nefndin kvað upp úrskurð í máli UUA2606003 um kæru á ákvörðun Húsnæðis-, mannvirkja- og skipulagsstofnunar frá 2. júní 2026 um að gagnaver við Valhallarbraut í Reykjanesbæ skuli ekki háð mati á umhverfisáhrifum. Varaformaður nefndarinnar tók að auki fyrir mál UUA2609005, kæru á samþykkt bæjarstjórnar Suðurnesjabæjar frá 3. júní 2026 á deiliskipulagi á Gauksstöðum.

Áhrif: Ákvarðanir um matsskyldu og deiliskipulag á Suðurnesjum sæta virku kæruaðhaldi, svo framkvæmdaaðilar þurfa að gera ráð fyrir kærum í tímaáætlunum sínum.

Nýtingarleyfi í Reykholti og rannsóknarleyfi í Ódáðavötnum

Leyfi og tilkynningar UOS

Umhverfis- og orkustofnun veitti Bláskógabyggð nýtingarleyfi á jarðhita í Reykholti á grundvelli 6. gr. laga nr. 57/1998. Orkusalan ehf. fékk rannsóknarleyfi vegna fyrirhugaðrar vatnsaflsvirkjunar úr Ódáðavötnum í Múlaþingi, samkvæmt 4. gr. sömu laga og 40. gr. raforkulaga nr. 65/2003.

Áhrif: Rannsóknarleyfið er fyrsta skref Orkusölunnar í átt að virkjun í Ódáðavötnum en veitir ekki heimild til virkjunar, og báðar ákvarðanir eru kæranlegar til úrskurðarnefndarinnar innan kærufrests sem tilgreindur er í ákvörðununum.

Orkutengd þingmál og frumvarp um umhverfismat á 158. löggjafarþingi

Lög og þingmál

Fram komu þingsályktunartillögur um orkuöryggi almennings (92. mál), leit að olíu og gasi (66. mál) og uppbyggingu orkumannvirkja á Norðurlandi vestra (47. mál). Þá er á dagskrá frumvarp um umhverfismat framkvæmda og áætlana og skipulagslög (38. mál), með umsagnarfresti.

Áhrif: Fylgjast þarf með umsagnarfresti um frumvarpið, því breytingar á umhverfismati og skipulagi geta haft bein áhrif á leyfisferli orkuframkvæmda.

Greining

Kærur á ákvarðanir sveitarfélaga og stofnana í leyfis- og skipulagsmálum halda áfram að móta tímalínur orku- og innviðaverkefna, einkum á Suðurnesjum. Mikilvægt er að fylgjast með því hvort frumvarp um umhverfismat og skipulagslög breyti kæruleiðum og málsmeðferð.

Framundan

Fylgjast þarf með umsagnarfresti um frumvarp um umhverfismat framkvæmda og áætlana og skipulagslög (38. mál) og kærufresti vegna leyfanna í Reykholti og Ódáðavötnum.

Regluvaktarinn – forsíða